در دنیای تاسیسات الکتریکی و پروژههای صنعتی، انتخاب کابل مناسب یکی از حیاتیترین تصمیماتی است که مهندسان و پیمانکاران با آن روبرو هستند. کابل آلومینیوم 1*120 تولید شده توسط شرکت صنعتی الکتریک خراسان (افشارنژاد)، یکی از برجستهترین محصولات در رده کابلهای فشار ضعیف (LV) است که با بهرهگیری از هادی آلومینیومی و عایق پیشرفته XLPE، تعادلی عالی میان کارایی فنی و صرفه اقتصادی برقرار کرده است. این محصول که با شناسه فنی NA2XY شناخته میشود، به دلیل ویژگیهای ساختاری منحصربهفرد خود، جایگزینی ایدهآل و مقرونبهصرفه برای کابلهای مسی سنگین و گرانقیمت محسوب میشود. استفاده از آلومینیوم در ساختار این کابل، وزن نهایی را به شدت کاهش داده و حملونقل و نصب آن را در مسافتهای طولانی تسهیل کرده است. در ادامه به بررسی تخصصی و دقیق این محصول بر اساس دیتاشیت رسمی شرکت افشارنژاد میپردازیم.
مشخصات فنی و دیتاشیت کابل آلومینیوم 1*120 افشارنژاد (NA2XY)
اطلاعات زیر دقیقاً بر اساس دیتاشیت فنی ارائه شده توسط شرکت صنعتی الکتریک خراسان استخراج شده است. این جدول نقشه راه شما برای درک تواناییها و محدودیتهای این کابل قدرتمند است.
| ردیف | شرح مشخصات | واحد | مقدار / توضیحات |
| اطلاعات عمومی | ساختار لایههای کابل | – | AL / XLPE / PVC |
| استانداردهای مرجع | – | IEC 60502-1 & ISIRI 3569-1 & ISIRI 3084 | |
| ولتاژ نامی U0/U | کیلوولت | 0.6/1 (1.2) KV | |
| کلاس ولتاژی | – | LV (فشار ضعیف) | |
| 1. هادی (Conductor) | جنس هادی | – | آلومینیوم (Aluminum) |
| نوع هادی | – | نیمه افشان (Stranded Class 2) – RM | |
| سطح مقطع نامی | میلیمتر مربع | 120 * 1 | |
| تعداد و قطر مفتولها | تعداد * میلیمتر | 1.99 * 37 | |
| شکل هادی | – | گرد (Round) | |
| 2. عایق (Insulation) | جنس عایق | – | XLPE (پلیاتیلن کراسلینک شده) |
| ضخامت عایق | میلیمتر | 1.2 | |
| رنگ عایق | – | مشکی | |
| 3. روکش (Sheath) | جنس روکش نهایی | – | PVC اکسترود شده |
| ضخامت روکش | میلیمتر | 1.5 | |
| رنگ روکش | – | مشکی | |
| سایر مشخصات | قطر تقریبی نهایی کابل | میلیمتر | 19.4 |
| وزن تقریبی کابل | کیلوگرم/کیلومتر | 492 | |
| نوع بستهبندی | – | قرقره (Drum) | |
| فرکانس سیستم | هرتز | 50 | |
| مقاومت الکتریکی هادی (DC) در 20 درجه | اهم/کیلومتر | 0.253 | |
| جریان اتصال کوتاه (5 ثانیه) | کیلوآمپر | 5 | |
| تست ولتاژ کابل | کیلوولت | 4 | |
| حداکثر دمای اتصال کوتاه | درجه سانتیگراد | 250+ | |
| دمای مجاز بهرهبرداری | درجه سانتیگراد | 5- تا 90+ | |
| ویژگیهای خاص | – | بازدارنده شعله (Flame Retardant) مطابق IEC 60332-1-2 |
تحلیل ساختار و تکنولوژی ساخت کابل NA2XY سایز 120
زمانی که صحبت از کابل آلومینیوم 1*120 با مشخصه NA2XY میشود، ما با یک مهندسی دقیق روبرو هستیم که هدف آن افزایش طول عمر کابل در شرایط محیطی سخت است. واکاوی ساختار این کابل به ما کمک میکند تا بفهمیم چرا این محصول در پروژههای صنعتی تا این حد محبوب است.
هادی آلومینیومی کلاس 2 (نیمه افشان)
قلب تپنده این کابل، هادی آلومینیومی آن است. در سایز 120 میلیمتر مربع، استفاده از مس میتواند هزینهها را به شکل سرسامآوری افزایش دهد و وزن کابل را بالا ببرد. افشارنژاد در این محصول از آلومینیوم با خلوص بالا استفاده کرده است. نکته بسیار مهم “کلاس 2” بودن این هادی است. برخلاف هادیهای مفتولی تکرشته (کلاس 1) که بسیار خشک و شکننده هستند، هادی این کابل از تابیده شدن 37 رشته مفتول آلومینیومی با قطر دقیق 1.99 میلیمتر تشکیل شده است. این ساختار که به نام “نیمه افشان” یا Stranded شناخته میشود، انعطافپذیری کابل را نسبت به مدلهای مفتولی افزایش داده و نصب آن را در داکتها و کانالها آسانتر میکند. همچنین آرایش دایرهای (Round) رشتهها باعث توزیع یکنواخت میدان الکتریکی میشود.
عایق پیشرفته XLPE (پلیاتیلن کراسلینک شده)
تفاوت اصلی کابل NA2XY با کابلهای قدیمیتر (مانند NAYY)، در نوع عایق آن نهفته است. در این کابل به جای PVC معمولی، از XLPE استفاده شده است. XLPE یا پلیاتیلن شبکه ای شده، تحمل حرارتی بسیار بالاتری دارد. همانطور که در دیتاشیت مشاهده میکنید، این عایق به کابل اجازه میدهد تا در دمای کاری 90 درجه سانتیگراد به صورت مداوم فعالیت کند، در حالی که کابلهای PVC معمولاً به 70 درجه محدود هستند. این 20 درجه اختلاف به معنای ظرفیت عبور جریان بیشتر در شرایط مساوی است. علاوه بر این، مقاومت عایقی XLPE بسیار بالاتر است و تلفات دیالکتریک کمتری دارد که برای انتقال انرژی در مسافتهای طولانی یک مزیت بزرگ محسوب میشود. ضخامت 1.2 میلیمتری این عایق تضمینکننده ایمنی الکتریکی در ولتاژ کاری 0.6 تا 1 کیلوولت است.
روکش نهایی PVC و ویژگی بازدارندگی شعله
لایه بیرونی کابل که وظیفه حفاظت مکانیکی را بر عهده دارد، از جنس PVC با ضخامت 1.5 میلیمتر است. این روکش در برابر رطوبت، مواد شیمیایی خاک و سایش فیزیکی مقاوم است. یکی از ویژگیهای حیاتی درج شده در دیتاشیت، خاصیت “Flame Retardant” یا بازدارندگی شعله مطابق استاندارد IEC 60332-1-2 است. این یعنی در صورت بروز آتشسوزی، روکش کابل به گسترش آتش کمک نمیکند و در صورت حذف منبع آتش، خودبهخود خاموش میشود. این ویژگی برای ایمنی تاسیسات صنعتی و ساختمانی الزامی است.
کاربردهای کابل آلومینیوم 1*120 (NA2XY)
با توجه به مشخصات فنی ذکر شده، کابل آلومینیوم 1*120 افشارنژاد خراسان طیف وسیعی از کاربردها را پوشش میدهد. این کابل تک رشته (Single Core) است، بنابراین معمولاً برای سیستمهای سه فاز یا تک فاز سنگین، به صورت دستهای (چند رشته در کنار هم) استفاده میشود.
شبکه توزیع برق زیرزمینی
اصلیترین کاربرد این کابل در شبکههای توزیع برق شهری و روستایی است. به دلیل داشتن عایق XLPE و روکش PVC مقاوم، این کابل گزینهای عالی برای دفن مستقیم در خاک (به شرط رعایت بسترسازی با ماسه نرم) است. مقاومت بالای روکش در برابر رطوبت خاک، طول عمر بالای 30 سال را تضمین میکند.
فیدرهای اصلی کارخانجات صنعتی
در کارخانهها و سولههای صنعتی که فاصله بین ترانسفورماتور و تابلو برق اصلی زیاد است، استفاده از کابل مسی توجیه اقتصادی ندارد. کابل آلومینیوم 1*120 میتواند جریان قابل توجهی را با کمترین افت ولتاژ منتقل کند. تحمل دمای اتصال کوتاه تا 250 درجه سانتیگراد، اطمینان خاطر بالایی را برای حفاظت از سیستم در لحظات بحرانی فراهم میکند.
پستهای برق و نیروگاهها
در اتصالات داخلی پستهای برق و ارتباط بین تجهیزات فشار ضعیف، این کابل به دلیل وزن سبک (492 کیلوگرم در کیلومتر) و راحتی در نصب بر روی سینی کابل (Cable Tray) و نردبان کابل، بسیار محبوب است. وزن سبکتر فشار کمتری به سازههای نگهدارنده وارد میکند.
تغذیه چیلرها و پمپهای بزرگ
برای راهاندازی تجهیزات تهویه مطبوع سنگین یا الکتروپمپهای کشاورزی و صنعتی که نیاز به آمپراژ بالا دارند، استفاده از این کابل تک رشته به صورت موازی (برای فاز و نول) بسیار رایج است.
مقایسه فنی: کابل آلومینیوم 1*120 در برابر کابل آلومینیوم 1*95
انتخاب بین سایز 120 و 95 یکی از چالشهای همیشگی خریداران است. برای اینکه انتخابی دقیق داشته باشید، باید تفاوتهای این دو سایز را در کنار هم بررسی کنیم. هر دو کابل از خانواده NA2XY هستند، اما تفاوتهای عملکردی مهمی دارند.
1. ظرفیت جریاندهی (Ampacity)
بدیهی است که کابل آلومینیوم 1*120 به دلیل سطح مقطع بزرگتر، توانایی عبور جریان بیشتری را دارد. به طور معمول در نصب زمینی، کابل 120 حدود 15 تا 20 درصد جریان بیشتری نسبت به سایز 95 عبور میدهد. اگر محاسبات بار شما روی مرز توانایی کابل 95 است، اکیداً توصیه میشود سایز 120 را انتخاب کنید تا از گرم شدن بیش از حد کابل و کاهش طول عمر آن جلوگیری کنید.
2. افت ولتاژ و طول مسیر
مقاومت الکتریکی هادی کابل 120 برابر با 0.253 اهم بر کیلومتر است، در حالی که این عدد برای کابل 95 بالاتر است (حدود 0.320 اهم بر کیلومتر). این یعنی در مسافتهای طولانی، کابل 120 افت ولتاژ کمتری ایجاد میکند. اگر فاصله منبع تغذیه تا مصرفکننده زیاد است (مثلاً بیش از 100 متر)، حتی اگر جریان مصرفی شما در محدوده کابل 95 باشد، استفاده از کابل 120 برای جبران افت ولتاژ و تحویل ولتاژ استاندارد به دستگاه، ضروری است.
3. استحکام مکانیکی و نصب
کابل 120 با قطر 19.4 میلیمتر، کمی قطورتر و سنگینتر از کابل 95 است. با این حال، ساختار 37 رشتهای آن همچنان انعطافپذیری خوبی را ارائه میدهد. از نظر مقاومت در برابر کشش هنگام کابلکشی، کابل 120 به دلیل سطح مقطع بیشتر، مقاومت مکانیکی بالاتری دارد و در کششهای شدید کمتر آسیب میبیند.
نکات طلایی در نصب و ایمنی کابلهای آلومینیومی NA2XY
نصب کابل آلومینیوم ظرافتهای خاص خود را دارد که اگر رعایت نشود، حتی بهترین کابل دنیا (مانند افشارنژاد) نیز دچار مشکل خواهد شد. تمرکز اصلی در اینجا بر روی اتصالات است.
اتصال صحیح با کابلشو بی متال (Bi-metal)
بزرگترین دشمن کابلهای آلومینیومی، پدیده خوردگی گالوانیک است. اگر کابل آلومینیوم را مستقیماً به شینه مسی یا ترمینال مسی متصل کنید، در اثر رطوبت هوا اکسیداسیون رخ داده و مقاومت محل اتصال بالا میرود که منجر به داغ شدن و آتشسوزی میشود. برای کابل آلومینیوم 1*120 حتماً باید از کابلشوهای بی متال (دو فلزی) سایز 120 استفاده کنید. این کابلشوها دارای بدنهای آلومینیومی و سری مسی هستند که ارتباط ایمن را تضمین میکنند.
آمادهسازی سر کابل
فلز آلومینیوم به سرعت در مجاورت هوا اکسید میشود. لایه اکسید آلومینیوم عایق الکتریکی است. هنگام نصب کابلشو، حتماً باید هادی لخت شده را با برس سیمی تمیز کنید تا لایه اکسید برداشته شود و بلافاصله (در کمتر از چند ثانیه) آن را به گریسهای مخصوص ضد اکسید آغشته کرده و داخل کابلشو پرس کنید.
شعاع خمش مجاز
بر اساس استانداردها، نباید کابل را بیش از حد خم کرد زیرا باعث آسیب به عایق XLPE و تغییر فرم هادی میشود. برای این کابل تک رشته، حداقل شعاع خمش معمولاً 15 برابر قطر کابل (حدود 30 سانتیمتر) در نظر گرفته میشود. از اعمال فشار نقطهای و تیز روی کابل خودداری کنید.
دمای نصب
به دیتاشیت توجه کنید: محدوده دمای نصب تا منفی 5 درجه سانتیگراد است. اگر دمای محیط سردتر از این مقدار است، نباید اقدام به کابلکشی کنید، زیرا روکش PVC در سرما خشک و شکننده میشود و ممکن است ترک بردارد. در چنین شرایطی باید قرقره کابل را ابتدا در محیط گرم قرار دهید تا نرم شود.
راهنمای تشخیص اصالت کابل افشارنژاد خراسان
با توجه به اعتبار برند افشارنژاد، متاسفانه نمونههای تقلبی در بازار وجود دارد. برای اطمینان از خرید کابل آلومینیوم 1*120 اصلی، به موارد زیر دقت کنید:
حک روی کابل: روی روکش کابل باید نام شرکت به صورت کامل و انگلیسی (KHORASAN ELECTRIC IND. CO) به همراه استانداردها، ولتاژ و سایز کابل حک شده باشد. همانطور که در پایین تصویر دیتاشیت آمده، عبارت “MADE IN IRAN” و کدهای استاندارد ISIRI باید درج شده باشند.
تعداد رشتههای هادی: کابل اصلی افشارنژاد در سایز 120 دارای دقیقاً 37 رشته مفتول آلومینیومی است. کابلهای تقلبی ممکن است تعداد رشته کمتر یا قطر کمتری داشته باشند که منجر به کاهش وزن و مقاومت الکتریکی نامناسب میشود.
تست مقاومت هادی: دقیقترین راه، اندازهگیری مقاومت الکتریکی یک متر از کابل است. طبق دیتاشیت، مقاومت نباید بیشتر از 0.253 اهم در کیلومتر (در 20 درجه) باشد. انحراف زیاد از این عدد نشاندهنده ناخالصی در آلومینیوم است.
بستهبندی و لیبل: قرقرههای اصلی دارای پلاک مشخصات فلزی یا لیبلهای ضدآب با کیفیت چاپ بالا و هولوگرام شرکت هستند.
سوالات متداول
1. تفاوت کابل NA2XY با کابل NAYY در چیست و کدام بهتر است؟
تفاوت اصلی در جنس عایق آنهاست. کابل NAYY دارای عایق PVC است، در حالی که NA2XY دارای عایق XLPE میباشد. عایق XLPE تحمل حرارتی بالاتر (90 درجه در مقابل 70 درجه) و مقاومت در برابر رطوبت و مواد شیمیایی بهتری دارد. به همین دلیل کابل NA2XY طول عمر بیشتر و ظرفیت جریاندهی بالاتری دارد و انتخاب مدرنتر و بهتری محسوب میشود.
2. آیا کابل آلومینیوم 1*120 برای استفاده در داخل خاک مناسب است؟
بله، این کابل با داشتن روکش PVC ضخیم و مقاوم، برای دفن مستقیم در خاک طراحی شده است. البته باید اصول کابلکشی زمینی (مانند استفاده از ماسه بادی در زیر و روی کابل و استفاده از نوار هشدار یا آجر برای حفاظت مکانیکی) رعایت شود تا سنگهای تیز آسیبی به روکش نرسانند.
3. جریان مجاز کابل آلومینیوم 120 چند آمپر است؟
جریان مجاز به شرایط نصب (در هوا یا خاک) و دما بستگی دارد. اما به طور تقریبی، این کابل در داخل خاک (دمای 20 درجه) حدود 230 تا 250 آمپر و در هوای آزاد (دمای 30 درجه) حدود 250 تا 280 آمپر جریان را تحمل میکند. برای تعیین دقیق باید ضرایب تصحیح دما و همجواری کابلها اعمال شود.
4. آیا میتوان از این کابل برای سیستم ارتینگ استفاده کرد؟
بله، به دلیل مقاومت الکتریکی پایین و سطح مقطع مناسب، میتوان از این کابل به عنوان هادی اتصال زمین (ارت) استفاده کرد. با این حال، باید توجه داشت که اتصالات آلومینیوم به سیستم ارت مسی نیازمند تجهیزات اتصال مناسب (بیمتال) است تا در طول زمان دچار خوردگی نشود.
5. وزن هر متر کابل 1*120 آلومینیوم افشارنژاد چقدر است؟
طبق دیتاشیت ارائه شده، وزن تقریبی کل کابل (شامل هادی، عایق و روکش) برابر با 492 کیلوگرم در هر کیلومتر است. بنابراین وزن هر یک متر از این کابل تقریباً 492 گرم (یا حدود نیم کیلوگرم) است که نسبت به نمونه مسی بسیار سبکتر است.
6. منظور از کلاس 2 بودن هادی در دیتاشیت چیست؟
کلاس 2 به معنای هادی نیمه افشان (Stranded) است. یعنی هادی کابل از یک مفتول صلب و خشک تشکیل نشده، بلکه از تابیده شدن 37 رشته سیم نازکتر به هم ساخته شده است. این ویژگی باعث میشود کابل انعطافپذیری بیشتری داشته باشد و احتمال شکستن هادی در اثر خمشهای مکرر در طول نصب کاهش یابد.
نحوه خرید و استعلام قیمت
برای خرید کابل آلومینیوم 1 در 120 افشارنژاد خراسان (NA2XY) با ضمانت اصالت کالا و دریافت فاکتور رسمی، میتوانید با کارشناسان فروش ما تماس بگیرید. قیمت این محصول ، بر اساس نرخ مواد اولیه بهروزرسانی میشود. تیم فنی ما آماده ارائه مشاوره رایگان جهت محاسبات فنی و انتخاب بهترین سایز کابل برای پروژه شما میباشد. جهت استعلام موجودی و قیمت روز، لطفاً با شمارههای درج شده در سایت تماس حاصل فرمایید.