کابل افشان 1 در 120 میلیمتر مربع محصول شرکت صنعتی الکتریک خراسان (افشارنژاد)، سنگینوزنترین عضو خانواده کابلهای تکرشته فشار ضعیف (LV) در دستهبندی انعطافپذیر است. وقتی صحبت از تغذیه اصلی کارخانجات عظیم، ارتباط ترانسفورماتورهای توزیع با تابلوهای اصلی و یا راهاندازی الکتروموتورهای غولپیکر باشد، کابل 120 افشان به دلیل سطح مقطع وسیع و مقاومت الکتریکی ناچیز، حرف اول را میزند.
این محصول با بهرهگیری از مس آنیل شده کلاس 5 و ساختار استاندارد NYY، تضادی شگفتانگیز را مدیریت کرده است: “قدرت انتقال جریان فوقالعاده بالا” در کنار “انعطافپذیری لازم برای نصب آسان”. مهندسان برقی که دغدغه افت ولتاژ در مسافتهای طولانی را دارند و نمیخواهند ریسک گرم شدن کابل را بپذیرند، کابل 1 در 120 خراسان را به عنوان ستون فقرات شبکه برق خود انتخاب میکنند.
اینفوگرافیک کابل 1 در 120 افشان افشارنژاد
دیتاشیت و جدول آنالیز فنی کابل افشان 1 در 120
در پروژههای صنعتی، اعداد و ارقام حکم میکنند. جدول زیر دقیقاً بر اساس پارامترهای آزمایشگاهی درج شده در دیتاشیت شرکت خراسان تنظیم شده و راهنمای دقیقی برای محاسبات سایزینگ کابل شماست:
| ردیف | مشخصه فنی (Technical Parameter) | واحد | مقدار دقیق طبق دیتاشیت |
| 1 | سازنده و برند | — | شرکت صنعتی الکتریک خراسان (افشارنژاد) |
| 2 | نوع کابل و استاندارد | — | Cable 1 x 120 NYY Flexible (Class 5) |
| 3 | ولتاژ نامی ($U_0/U$) | kV | 0.6/1 KV (تست ولتاژ تا 4 کیلوولت) |
| 4 | سطح مقطع نامی | mm² | 120 میلیمتر مربع |
| 5 | ساختار هادی (Conductor) | — | مس آنیل شده خالص (Plain Annealed Copper) |
| 6 | آرایش رشتههای مس | No × mm | 570 رشته با قطر 0.49 میلیمتر |
| 7 | ضخامت عایق (Insulation) | mm | 1.6 میلیمتر (Extruded PVC) |
| 8 | ضخامت روکش (Sheath) | mm | 1.7 میلیمتر (Extruded PVC) |
| 9 | قطر خارجی نهایی | mm | 21.3 میلیمتر |
| 10 | وزن تقریبی کل | Kg/Km | 1286 کیلوگرم در کیلومتر |
| 11 | مقاومت اهمی (در 20 درجه) | Ω/Km | 0.161 اهم بر کیلومتر |
| 12 | جریان اتصال کوتاه (5 ثانیه) | kA | 5.57 کیلو آمپر |
| 13 | حداکثر دمای مجاز هادی | °C | 70+ درجه سانتیگراد |
مهندسی هادی؛ مدیریت 570 رشته مس برای غلبه بر خشکی
بزرگترین چالش در کابلهای سایز بالا (مثل 120)، سفت بودن و عدم شکلپذیری آنهاست. اگر این کابل به صورت مفتولی (کلاس 1 یا 2) تولید میشد، خم کردن آن نیازمند دستگاههای هیدرولیک بود. اما شرکت افشارنژاد با تکنولوژی پیشرفته خود، 570 رشته مس نازک با قطر 0.49 میلیمتر را در هم تنیده است.
این ساختار متراکم دو دستاورد بزرگ دارد:
انعطافپذیری استثنایی: با وجود قطر خارجی بیش از 2 سانتیمتر، نصاب میتواند کابل را در زوایای تابلو برق و یا کانالهای آدمرو (Manhole) به راحتی هدایت کند.
حداقل فاصله هوایی: تراکم 570 رشته به قدری بالاست که کمترین فضای خالی بین رشتهها وجود دارد. این موضوع باعث شده مقاومت الکتریکی به عدد خیرهکننده 0.161 اهم برسد که برای انتقال توانهای بالا ایدهآل است.
ساختار عایق و روکش؛ زره پلیمری برای محافظت از 1.2 تن مس
وزن این کابل در هر کیلومتر حدود 1286 کیلوگرم است. برای نگهداری و محافظت از این حجم سنگین مس، نیاز به روکشهایی ضخیمتر از سایزهای پایینتر است. طبق دیتاشیت، کابل 1 در 120 دارای دو لایه حفاظتی است:
عایق داخلی (1.6 میلیمتر): ضخامت عایق نسبت به سایزهای پایینتر افزایش یافته تا بتواند دیالکتریک لازم برای حجم بالای جریان عبوری را تامین کند و در برابر حرارت ناشی از بارهای کامل، پایدار بماند.
روکش نهایی (1.7 میلیمتر): این لایه ضخیمترین روکش در بین کابلهای تک رشته معمول است. ضخامت 1.7 میلیمتری تضمین میکند که کابل در اثر کشیده شدن روی زمینهای زبر کارگاهی، سایش در سینی کابل و یا فشارهای مکانیکی هنگام دفن، دچار پارگی نمیشود.
تحلیل تخصصی: چرا کابل 120 برای مسافتهای طولانی بهترین است؟
در مهندسی برق، “افت ولتاژ” دشمن خاموش تجهیزات است. کابل افشان 1 در 120 با مقاومت بسیار ناچیز (0.161 اهم/کیلومتر) قهرمان بلامنازع مسافتهای طولانی است.
فرض کنید میخواهید جریانی معادل 300 آمپر را به مسافت 250 متر منتقل کنید:
اگر از کابل 95 استفاده کنید، افت ولتاژ ممکن است به مرزهای غیرمجاز نزدیک شود.
- اما با استفاده از کابل 120، ولتاژ در مقصد همچنان در محدوده استاندارد و ایمن باقی میماند. این یعنی عمر بیشتر الکتروموتورها و کاهش هزینه تعمیرات.همچنین این کابل توانایی تحمل جریان اتصال کوتاه 5.57 کیلوآمپر را دارد که ایمنی شبکه را در برابر حوادث ناگهانی و خطاهای سیستم به شدت بالا میبرد.
کاربردهای کلیدی و صنعتی کابل افشان 1 در 120
با توجه به قیمت و وزن بالا، استفاده از کابل افشان 1 در 120 کاملاً تخصصی است:
ورودی اصلی پستهای برق (Main Incomer): اتصال ترانسفورماتور کاهنده به تابلوی توزیع اصلی فشار ضعیف (LVDP).
تغذیه چیلرهای تراکمی غولپیکر: چیلرهای جذبی و تراکمی بزرگ در مجتمعهای تجاری که جریان راهاندازی وحشتناکی دارند.
ژنراتورهای اضطراری مگاواتی: انتقال برق از دیزل ژنراتورهای سنگین به چنجاور (Change-over) که نیازمند کابلی با تحمل لرزش و جریان بالاست.
صنایع ذوب و ریختهگری: کورههای القایی که به جریان مداوم و بدون افت ولتاژ نیاز حیاتی دارند.
کاربرد کابل 1 در 120 افشان افشار نژاد
مقایسه فنی: کابل افشان 1 در 120 در برابر کابل 1 در 95
آیا ارتقاء سایز از 95 به 120 ارزش هزینه کردن دارد؟
ظرفیت جریانی: کابل 120 حدود 20 تا 25 درصد آمپر بیشتری نسبت به کابل 95 عبور میدهد.
تحمل شوک الکتریکی: تحمل اتصال کوتاه کابل 120 (5.57kA) بسیار بالاتر از کابل 95 (4.41kA) است. این یعنی در شبکههایی که سطح اتصال کوتاه بالاست، کابل 120 بسیار دیرتر آسیب میبیند.
آیندهنگری: اگر احتمال توسعه خط تولید یا اضافه شدن ماشینآلات در آینده وجود دارد، نصب کابل 120 امروز، از هزینه سنگین تعویض کابل و حفاری مجدد در آینده جلوگیری میکند.
قدرت مانور در جریاندهی و افت ولتاژ
کابل افشان 1 در 120 افشارنژاد را میتوان “نیروگاه متحرک” پروژههای سنگین نامید. در حالی که سایزهای پایینتر مانند 70 یا 95 در جریانهای بالای 300 آمپر دچار تنش حرارتی و افت ولتاژ میشوند، این کابل در دمای استاندارد توانایی عبور جریان ممتد بین 350 تا 400 آمپر را داراست (بسته به شرایط محیطی). اما برگ برنده سایز 120، “ثبات ولتاژ” در مسافتهای طولانی است. مقاومت الکتریکی ناچیز این کابل (0.161 اهم) باعث میشود حتی در فواصل چند صد متری، ولتاژ تحویلی به تجهیزات دقیقاً مطابق استاندارد باقی بماند.
سناریوی محاسباتی افت ولتاژ (برای جریان 300 آمپر – تک فاز):
در فاصله 100 متری: افت ولتاژ بسیار ناچیز (کمتر از 1.2%) -> عملکرد فوقالعاده (بدون نویز حرارتی)
در فاصله 200 متری: افت ولتاژ استاندارد (حدود 2.5%) -> وضعیت مطلوب (بدون نیاز به تصحیح)
در فاصله 300 متری: افت ولتاژ در محدوده مجاز (حدود 3.8%) -> کاملاً قابل قبول
این ارقام نشان میدهند که کابل 1 در 120 افشارنژاد، مطمئنترین گزینه برای فیدرهای اصلی کارخانجات، تغذیه چیلرهای تراکمی دور از پست برق و ارتباط بین ژنراتورهای سنگین و تابلوهای چنجاور (Change-Over) است.
الزامات نصب و نگهداری
نصب کابل 120 نیازمند تجهیزات حرفهای است:
اتصالات: برای اتصال این کابل حتماً از کابلشو سایز 120 مسی ضخیم استفاده کنید. پرس کابلشو باید با دستگاه هیدرولیک و لقمه سایز 120 انجام شود تا اتصال سرد (Loose Connection) ایجاد نشود.
شعاع خمش: اگرچه کابل منعطف است، اما شعاع خمش مجاز آن (حدود 25 سانتیمتر) باید رعایت شود. خمهای تیز باعث فشار به عایق ضخیم کابل و ترک خوردن آن در درازمدت میشود.
حمل و نقل: قرقرههای این کابل بسیار سنگین هستند. هرگز قرقره را از ارتفاع پرتاب نکنید و برای جابجایی حتماً از لیفتراک یا جرثقیل استفاده نمایید.
تشخیص اصالت کابل افشان 1 در 120 افشارنژاد
وزنکشی دقیق: یک متر از کابل باید وزنی حدود 1280 تا 1290 گرم داشته باشد. کابلهای سبکتر قطعاً دارای مس کمتر یا ناخالصی هستند.
قطر کابل: با کولیس قطر خارجی را اندازه بگیرید؛ باید حدود 21.3 میلیمتر باشد.
تست اهمی: اگر به اهممتر دقیق دسترسی دارید، مقاومت یک کیلومتر کابل در دمای 20 درجه نباید از 0.161 اهم بیشتر باشد.
خرید از نمایندگی: به دلیل قیمت بالای این محصول، ریسک خرید از بازار آزاد زیاد است. حتماً از نمایندگان رسمی با فاکتور معتبر و ضمانتنامه خرید کنید.
تشخیص اصالت کابل 1 در 120 افشان افشارنژاد
استعلام قیمت و خرید کابل افشان 1 در 120
قیمت کابل افشان 1 در 120 به دلیل حجم بالای مس (حدود 850 تا 900 کیلوگرم مس خالص در هر کیلومتر)، نوسان لحظهای دارد. برای دریافت قیمت دقیق، مشاوره فنی جهت محاسبات افت ولتاژ و اطمینان از خرید محصول اورجینال با ضمانتنامه کتبی، با کارشناسان فروش ما در ارتباط باشید.
سوالات متداول
1. تفاوت کابل افشان 1 در 120 با کابل آلومینیومی همین سایز چیست؟
تفاوت بسیار زیاد است. کابل آلومینیومی 120 ظرفیت جریانی بسیار کمتری (تقریباً معادل مس 70) دارد. همچنین آلومینیوم انعطافپذیری مس کلاس 5 را ندارد و در اتصالات دچار اکسیداسیون و شل شدگی میشود. برای مصارف سنگین و حساس، جایگزینی مس با آلومینیوم در این سایز توصیه نمیشود مگر با محاسبات دقیق مهندسی و افزایش سایز.
2. جریان مجاز کابل افشان 1 در 120 چقدر است؟
در دمای محیط 25 درجه سانتیگراد و نصب در هوای آزاد، این کابل میتواند جریانی بین 350 تا 400 آمپر را عبور دهد. البته این عدد با قرار گرفتن کابل در مجاورت کابلهای دیگر یا افزایش دمای محیط کاهش مییابد (De-rating factors).
3. آیا میتوان از کابل افشان 1 در 120 برای سیستم ارتینگ استفاده کرد؟
بله، این کابل یکی از بهترین گزینهها برای هادی اصلی زمین (Main Earthing Conductor) در ساختمانهای بلندمرتبه و پستهای برق است. سطح مقطع بالای آن تضمین میکند که جریانهای صاعقه یا اتصالیهای بزرگ بدون ذوب شدن کابل به زمین منتقل میشوند.
4. مفهوم ولتاژ 0.6/1KV در دیتاشیت چیست؟
این یعنی کابل طوری عایقبندی شده است که میتواند ولتاژ فاز به زمین 600 ولت و ولتاژ فاز به فاز 1000 ولت را به صورت دائم تحمل کند. این استاندارد برای تمامی شبکههای برق فشار ضعیف ایران (380/400 ولت) کاملاً مناسب و ایمن است.
5. آیا این کابل برای نصب در سینی کابل (Cable Tray) مناسب است؟
بله، روکش PVC نهایی این کابل مقاومت خوبی در برابر سایش دارد و برای بستن روی سینی کابل (نردبان کابل) کاملاً مناسب است. پیشنهاد میشود برای بستن کابلهای سنگین 120 از بستهای فلزی یا کمربندهای کابل پهن و مقاوم در برابر UV استفاده کنید.
