کابل زمینی 4 در 1.5 افشارنژاد خراسان با کد مشخصه (N)YY-O، یکی از پرکاربردترین محصولات در رده فشار ضعیف (LV) است که توسط شرکت صنعتی الکتریک خراسان (افشارنژاد) با بالاترین استانداردهای جهانی تولید میشود. این کابل به دلیل ساختار مفتولی (کلاس 1) و عایقبندی قدرتمند، گزینهای ایدهآل برای توزیع نیرو در محیطهای ثابت و زیرزمینی است.
اگرچه در بسیاری از طراحیهای صنعتی، مهندسین ممکن است ابتدا به دنبال کابل زمینی 3 در 1.5 برای سیستمهای سه فاز بدون نول باشند، اما کابل 4 در 1.5 با ارائه یک رشته اضافی (به عنوان نول)، انعطافپذیری بالاتری را در توزیع بار و مدارات سه فاز دارای نول فراهم میکند. در این راهنما، تمامی جزئیات فنی، کاربردها و نکات ایمنی این محصول استراتژیک را بررسی خواهیم کرد.
مشخصات فنی (Datasheet) کابل قدرت 4×1.5 (N)YY-O
بر اساس اطلاعات فنی رسمی ارائه شده توسط شرکت سازنده (مطابق تصویر دیتاشیت)، جدول مشخصات دقیق این محصول به شرح زیر است. این اطلاعات مرجع اصلی برای محاسبات مهندسی شما خواهد بود.
| پارامتر | مشخصات فنی | توضیحات / استاندارد |
| نام محصول | Power Cable 4 x 1.5 (N)YY-O | کابل قدرت با عایق و روکش PVC |
| برند | افشارنژاد خراسان (Khorasan Electric) | ساخت ایران |
| ولتاژ نامی (U0/U) | 0.6/1 KV | فشار ضعیف (LV) |
| استانداردها | IEC 60502-1, INSO 3569-1, DIN VDE 0271 | منطبق با استانداردهای ملی و بینالمللی |
| ساختار لایهها | Cu / PVC / PVC / PVC | هادی مس / عایق / فیلر / روکش نهایی |
| جنس هادی | مس آنیل شده ساده (Plain Annealed Copper) | کلاس 1 (مفتولی – Solid) |
| تعداد و سطح مقطع | 4 رشته (3 فاز + 1 نول) × 1.5 میلیمتر مربع | آرایش: 3×1.5 (L) + 1×1.5 (N) |
| قطر مفتول هادی | 1.37 میلیمتر | برای هر رشته |
| جنس عایق | PVC اکسترود شده | ضخامت: 0.8 میلیمتر |
| رنگبندی عایق | مشکی، زرد، قرمز (فازها) – آبی (نول) | بدون سیم ارت (تیپ O) |
| جنس فیلر (پرکننده) | PVC اکسترود شده | ضخامت: 1.0 میلیمتر |
| جنس روکش نهایی | PVC اکسترود شده | رنگ مشکی – ضخامت: 1.8 میلیمتر |
| قطر نهایی کابل | حدود 12.76 میلیمتر | Overall Diameter |
| وزن تقریبی | 245 کیلوگرم در کیلومتر | Kg/km |
| مقاومت الکتریکی | 12.1 اهم بر کیلومتر | در دمای 20 درجه سانتیگراد (DC) |
| تحمل جریان اتصال کوتاه | 0.167 کیلو آمپر (KA) | در مدت زمان 1 ثانیه |
| محدوده دمایی | 30- تا 70+ درجه سانتیگراد | در حالت نصب ثابت |
تحلیل ساختار و ویژگیهای فنی کابل
برای درک بهتر عملکرد این کابل، لازم است اجزای تشکیلدهنده آن را که در دیتاشیت ذکر شده است، تشریح کنیم. این کابل از چهار لایه اصلی تشکیل شده است که هر کدام وظیفهای حیاتی بر عهده دارند:
1. هادی مسی (Conductor)
قلب تپنده این کابل، هادی مسی از نوع آنیل شده (Annealed) است. فرآیند آنیل کردن موجب میشود که ساختار کریستالی مس منظم شده، شکنندگی آن کاهش یابد و هدایت الکتریکی به حداکثر برسد.
کلاس 1 (Solid): همانطور که در دیتاشیت ذکر شده، هادی این کابل از نوع “تک مفتولی” است. این ویژگی باعث میشود کابل فرمدهی خود را در مسیرهای نصب ثابت حفظ کند و مقاومت فیزیکی بالاتری نسبت به کابلهای افشان داشته باشد.
سطح مقطع: این کابل دارای 4 رشته با سطح مقطع 1.5 میلیمتر مربع است. سه رشته برای فازها (L) و یک رشته برای نول (N) در نظر گرفته شده است. توجه داشته باشید که در ستون PE (ارت) عدد 0 درج شده که نشان میدهد این کابل فاقد شیلد یا سیم ارت زرد/سبز است (مطابق با کد NYY-O).
2. عایق (Insulation)
روی هر هادی مسی، یک لایه عایق از جنس پلیوینیل کلراید (PVC) با ضخامت 0.8 میلیمتر قرار گرفته است. این ضخامت دقیقاً مطابق با استانداردهای ولتاژی 0.6/1 کیلوولت طراحی شده تا از نشتی جریان و یا جرقه بین فازها جلوگیری کند. رنگبندی استاندارد (مشکی، زرد، قرمز برای فاز و آبی برای نول) شناسایی مدار را برای تکنسینها آسان میکند.
3. فیلر یا پرکننده (Filler)
بین رشتههای سیم و روکش نهایی، لایهای از PVC اکسترود شده با ضخامت 1.0 میلیمتر قرار دارد. وظیفه این لایه، پر کردن فضای خالی بین سیمهای گرد است تا کابل در نهایت شکلی کاملاً دایرهای (Round) و یکدست داشته باشد. همچنین این لایه به عنوان یک ضربهگیر داخلی عمل میکند.
4. روکش نهایی (Outer Sheath)
لایه بیرونی که کابل را در برابر عوامل محیطی محافظت میکند، از جنس PVC مشکی با ضخامت 1.8 میلیمتر است. استفاده از رنگ مشکی در کابلهای زمینی (NYY) معمولاً به دلیل مقاومت بهتر در برابر اشعه ماوراء بنفش (UV) خورشید در قسمتهایی است که کابل از خاک بیرون میآید. این روکش مطابق با استاندارد IEC 60332-1-2 دارای خاصیت Flame Retardant (بازدارنده شعله) است، به این معنی که در صورت آتشسوزی، شعله را در طول کابل هدایت نمیکند.
کاربردهای کابل زمینی 4 در 1.5 خراسان (NYY)
کابلهای مفتولی با عایق و روکش PVC که به اصطلاح NYY نامیده میشوند، برای نصب ثابت طراحی شدهاند. ساختار مستحکم کابل 4 در 1.5 افشارنژاد اجازهی استفاده در طیف وسیعی از پروژهها را میدهد:
نصب در زیر خاک: اصلیترین کاربرد این کابل، دفن مستقیم در خاک است (به شرط ایجاد بستر ماسه نرم). روکش ضخیم PVC از هادی در برابر رطوبت خاک و فشارهای مکانیکی محدود محافظت میکند.
تغذیه سیستمهای روشنایی خیابانی: برای پایههای روشنایی که نیاز به سه فاز و نول با آمپراژ پایین دارند.
مدارات فرمان و کنترل: در تابلوهای توزیع و فرمان که نیاز به کابلهای خشک و فرمپذیر است.
نیروگاهها و پستهای برق: جهت کابلکشیهای کنترلی یا تغذیه موتورهای سه فاز کوچک.
داخل داکت و کانالهای بتنی: مقاومت بالای روکش در برابر سایش، آن را برای کشش در داکتها مناسب میسازد.
نکته مقایسهای با کابل زمینی 3 در 1.5:
گاهی اوقات طراحان برای موتورهای سه فاز متعادل (بدون نیاز به نول)، کابل زمینی 3 در 1.5 را پیشنهاد میدهند. اما در عمل، خرید کابل 4 در 1.5 رایجتر است. دلیل این امر آن است که رشته چهارم میتواند به عنوان نول (در صورت تغییر کاربری آینده) یا حتی به عنوان سیم ارت (با رعایت کدینگ رنگ توسط نوار چسب، هرچند توصیه نمیشود) مورد استفاده قرار گیرد. بنابراین کابل 4 رشته موجودی انبار مطمئنتری برای پروژهها محسوب میشود.
مقایسه کابل زمینی 4×1.5 با کابل زمینی 4×2.5
انتخاب بین سطح مقطع 1.5 و 2.5 یکی از چالشهای همیشگی در طراحی است. در جدول زیر تفاوتهای کلیدی این دو سایز از برند افشارنژاد را مرور میکنیم:
| ویژگی | کابل 4 در 1.5 (NYY) | کابل 4 در 2.5 (NYY) | تحلیل |
| ظرفیت عبور جریان | کمتر | بیشتر | کابل 2.5 توانایی تحمل جریان بالاتری دارد (حدود 30 تا 40 درصد بیشتر). |
| افت ولتاژ | بیشتر | کمتر | در مسافتهای طولانی، کابل 1.5 افت ولتاژ بیشتری ایجاد میکند. |
| وزن کابل | 245 کیلوگرم/کیلومتر | حدود 340 کیلوگرم/کیلومتر | کابل 1.5 سبکتر بوده و حمل و نقل و نصب آسانتری دارد. |
| قطر نهایی | 12.76 میلیمتر | حدود 14 میلیمتر | کابل 1.5 فضای کمتری در داکتها و لولهها اشغال میکند. |
| مقاومت هادی | 12.1 اهم/کیلومتر | 7.41 اهم/کیلومتر | مقاومت کمتر در سایز 2.5 به معنای تلفات انرژی کمتر است. |
| قیمت | ارزانتر | گرانتر | اگر مصرفکننده آمپراژ پایینی دارد، کابل 1.5 اقتصادیتر است. |
نتیجهگیری: اگر مصرفکننده شما یک موتور سه فاز کوچک یا سیستم روشنایی با بار محدود است و مسافت کابلکشی زیر 100 متر است، کابل 4 در 1.5 گزینهای اقتصادی و فنی است. اما اگر مسافت طولانی است و خطر افت ولتاژ وجود دارد، باید به سراغ سایز 2.5 بروید.
نکات حیاتی در نصب و ایمنی
برای بهرهبرداری از حداکثر طول عمر کابل 4 در 1.5 افشارنژاد و رعایت الزامات گارانتی، رعایت نکات زیر الزامی است:
شعاع خمش (Bending Radius): از آنجایی که هادی این کابل مفتولی (کلاس 1) است، انعطافپذیری کمتری نسبت به کابلهای افشان دارد. حداقل شعاع خمش مجاز در هنگام نصب باید 12 تا 15 برابر قطر خارجی کابل باشد. خم کردن بیش از حد باعث ترک خوردن عایق و شکستن ساختار کریستالی مس میشود.
دمای نصب: مطابق دیتاشیت، عملیات کابلکشی نباید در دمای کمتر از 5- درجه سانتیگراد انجام شود. اگر محیط سردتر است، کابل باید قبل از نصب در محیط گرم نگهداری شود تا روکش PVC نرم شود و ترک نخورد.
بستر سازی: در صورت دفن در خاک، حتماً از یک لایه “ماسه نرم” در زیر و روی کابل استفاده کنید و روی آن آجر یا نوار اخطار قرار دهید تا از آسیب فیزیکی ناشی از سنگهای تیز یا حفاریهای بعدی جلوگیری شود.
اتصالات: به دلیل مفتولی بودن سیمها، اتصالات باید بسیار محکم باشند. استفاده از سرسیم و کابلشوهای استاندارد یا اتصال مستقیم زیر پیچ ترمینال با گشتاور مناسب ضروری است. شل بودن اتصال در سیم مفتولی سریعاً منجر به ایجاد حرارت (Hot Spot) میشود.
راهنمای تشخیص اصالت کابل افشارنژاد خراسان
با توجه به محبوبیت برند افشارنژاد، نمونههای تقلبی در بازار وجود دارد. برای اطمینان از اصالت کابل 4 در 1.5 NYY-O به موارد زیر دقت کنید:
حک روی کابل: روی روکش کابل باید عبارت KHORASAN ELECTRIC IND.CO به همراه استانداردها و متراژ کابل حک شده باشد (معمولاً به صورت برجسته یا چاپ لیزری با کیفیت).
وزن و قطر: با استفاده از کولیس، قطر مفتول را اندازه بگیرید. طبق دیتاشیت، قطر هر مفتول باید دقیقاً 1.37 میلیمتر باشد. همچنین وزن یک متر کابل باید حدود 245 گرم باشد.
رنگ مس: پس از لخت کردن سیم، مس باید کاملاً براق و روشن باشد. سیاهی یا کدری نشاندهنده اکسید شدن یا ناخالصی مس است.
هولوگرام و برچسب: قرقرهها و بستهبندیهای افشارنژاد دارای لیبلهای مشخص با هولوگرام امنیتی هستند.
سوالات متداول
در این بخش به پرسشهای رایج خریداران و مهندسین درباره این محصول پاسخ دادهایم:
1. تفاوت اصلی کابل NYY با کابلهای افشان (NYMHY) چیست؟
کابل NYY دارای هادی مفتولی (خشک) و روکش ضخیمتر است که برای نصب ثابت زمینی و تحمل فشارهای محیطی طراحی شده است، در حالی که کابلهای افشان انعطافپذیر بوده و برای مصارف متحرک یا داخلی ساختمان مناسباند و مقاومت کمتری در برابر رطوبت خاک دارند.
2. آیا میتوان از کابل زمینی 4 در 1.5 به جای کابل 3 در 1.5 استفاده کرد؟
بله، کاملاً. کابل 4 در 1.5 همان کابل 3 در 1.5 است که یک رشته اضافی دارد. اگر سیستم شما سه فاز بدون نول است، میتوانید رشته چهارم (معمولاً آبی) را به عنوان رزرو رها کنید یا در صورت نیاز به عنوان ارت (با تغییر رنگ توسط روکش حرارتی زرد/سبز) استفاده نمایید.
3. حرف “O” در انتهای کد (N)YY-O به چه معناست؟
حرف “O” (مخفف Ohne در زبان آلمانی به معنای “بدون”) نشان میدهد که این کابل فاقد رشته سیم ارت (با رنگ زرد و سبز) است. اگر کد کابل NYY-J بود، یکی از رشتهها حتماً ارت میبود. در این کابل 4 رشته شامل سه فاز و یک نول است.
4. حداکثر جریان مجاز این کابل چقدر است؟
جریان مجاز به شرایط نصب (دفن در خاک یا نصب در هوا) و دما بستگی دارد. اما به طور تقریبی برای مسافتهای کوتاه، این کابل در هوای آزاد حدود 19 تا 20 آمپر و در داخل خاک حدود 24 تا 26 آمپر ظرفیت عبور جریان دارد.
5. آیا این کابل ضد آب است و میتوان آن را داخل استخر استفاده کرد؟
خیر. کابلهای NYY مقاوم در برابر رطوبت خاک هستند اما “ضد آب” (Waterproof) برای غوطهوری دائم نیستند. برای داخل آب باید از کابلهای با عایق لاستیکی مخصوص یا کابلهای ضد آب با استاندارد IP68 استفاده شود. روکش PVC در مجاورت دائم آب ممکن است به مرور زمان خاصیت عایقی خود را از دست بدهد.
6. چرا قیمت کابل افشارنژاد نسبت به برخی برندها بالاتر است؟
شرکت افشارنژاد خراسان از مس با خلوص بسیار بالا (کاتد) و مواد اولیه پلیمری درجه یک برای عایق و روکش استفاده میکند. همچنین ضخامت عایق و روکش در این برند دقیقاً مطابق استاندارد است و از “کمفروشی” در وزن مس یا ضخامت عایق پرهیز میشود، که این امر موجب افزایش قیمت تمام شده اما تضمین کیفیت میگردد.
7. ولتاژ تست این کابل چقدر است؟
طبق دیتاشیت ارائه شده، این کابل با ولتاژ تست 4 کیلوولت (KV) آزموده شده است تا اطمینان حاصل شود که عایقها در برابر شوکهای الکتریکی و اضافه ولتاژهای لحظهای مقاومت کافی دارند.
نحوه ثبت سفارش و استعلام قیمت
مجموعه ما، الکتریک خراسان (electrickhorasan.com)، به عنوان نمایندگی رسمی فروش محصولات شرکت صنعتی الکتریک خراسان (افشارنژاد)، اصالت تمامی کالاها را تضمین میکند. شما میتوانید کابل زمینی 4 در 1.5 را به صورت متری و کلافهای 100 متری و یا قرقرههای متراژ بالا (برش طبق سفارش) تهیه نمایید.برای استعلام قیمت روز کابل زمینی 4 در 1.5 افشارنژاد و ثبت سفارش، همین حالا با کارشناسان فروش ما تماس بگیرید.